काठमाडौ , फाल्गुन 06
अमृत खनाल

काठमाडौं, १८ माघ – हिमाली पर्यटन क्षेत्र लाङटाङ राष्ट्रिय निकुञ्जमा यात्रा गर्ने पर्यटकका लागि नयाँ सुरक्षा नियम लागू गरिएको छ। अबदेखि यस क्षेत्रमा प्रवेश गर्ने सबै स्वदेशी तथा विदेशी पर्यटकहरूले अनिवार्य रूपमा Nature Guide वा Trekking Guide लिनुपर्नेछ।

यस निर्णयलाई कार्यान्वयन गर्न जिल्ला स्तरीय वन्यजन्तु अपराध नियन्त्रण एकाइ, रसुवा द्वारा २०८१ माघ १५ गते बसेको बैठकमा छलफल भएको थियो। बैठकमा लाङटाङ राष्ट्रिय निकुञ्ज क्षेत्रमा पर्यटकहरू बिना गाइड यात्रा गर्दा उनीहरू हराउने, दुर्घटनामा पर्ने र उद्धारमा कठिनाइ हुने समस्या दोहोरिरहेको तथ्यांकहरूले देखाएको निष्कर्ष निकालिएको थियो।

गाइड बिना ट्रेकिङ गर्दा बढ्दो जोखिम

लाङटाङ क्षेत्र नेपालको प्रमुख पर्यटकीय गन्तव्य हो, जहाँ हरेक वर्ष हजारौं स्वदेशी तथा विदेशी पर्यटकहरू ट्रेकिङका लागि पुग्छन्। तर, केही पर्यटक गाइड बिना यात्रा गर्ने हुँदा जोखिममा पर्ने गरेका छन्।

निकुञ्ज क्षेत्रमा यात्रा गर्दा देखिएका प्रमुख समस्याहरू निम्न छन्:

1. हराउने समस्या – जिपिएस प्रविधि हुँदाहुँदै पनि दुर्गम भौगोलिक क्षेत्र भएकाले पर्यटकहरू बाटो हराउने जोखिममा पर्छन्।

2. अकस्मात् स्वास्थ्य समस्या – उच्च उचाइमा पुग्दा उचाइसम्बन्धी रोग (Altitude Sickness) देखिने सम्भावना उच्च हुन्छ, जसले ज्यान समेत लिन सक्छ।

3. दुर्घटना तथा उद्धार चुनौती – हिमपहिरो, खोँच, जंगली जनावरको आक्रमण, खराब मौसम जस्ता कारणले दुर्घटना हुन सक्छ। गाइड नभए उद्धार गर्न झन् कठिनाइ हुने गर्छ।

4. स्थानीय अर्थतन्त्रमा असर – गाइड बिना यात्रा गर्दा स्थानीय गाइड तथा पर्यटन व्यवसायलाई नोक्सान पुग्छ।

सरकारी निकायको निर्णय र अनुरोध

लाङटाङ राष्ट्रिय निकुञ्जका वरिष्ठ संरक्षण अधिकृत कुमार शाह का अनुसार, “हाम्रो लक्ष्य पर्यटकहरूको सुरक्षा मात्र होइन।।